Vatandaşlık İdare Hukuku

  Her yıl ortalama 2 soru bu konudan çıkmaktadır.  

  • KPSS Vatandaşlık – İdare Hukuku Konu Anlatımı
  • İDARE HUKUKU

 

  • İdare Hukukunun Özellikleri
  • *Kamu yararı düşüncesi hakimdir. Kar amacı gütmez.
  • *Sürekli bir devlet fonksiyonudur.
  • *İdare ve özel kişiler arasında eşitlik yoktur.
  • *Üstün ve ayrıcalıklı yetkilerini kullanır.
  • *Mahkeme kararlarına (içtihatlara) dayanan bir hukuk dalıdır.

 

  • İdarenin Görevleri
  • Milli güvenliğin temini; Milli güvenliğin sağlanmasından ve TSK nın yurt savunmasına hazırlanmasından TBMM ye karşı Bakanlar Kurulu sorumludur.
  • Kamu hizmetleri;bayındırlık, eğitim, sağlık, haberleşme gibi..
  • Kolluk faaliyetleri, emniyet, iç güvenlik, asayişe yöneliktir. EGM ve Jandarma görev yapar.
  • Özendirme ve teşvik(destekleme) faaliyetleri
  • Planlama faaliyetleri; örneğin siyasi konularda MGK , ekonomik konularda Devlet Planlama Teşkilatı
  • İç düzen faaliyetleri, personel alımı, eğitimi, araç gereç temini
  • İdareyi Doğrudan Etkileyen İlkeler
  • *Hukuk devleti ilkesi
  • *Laiklik ilkesi
  • *Merkezden ve yerinden yönetim ilkesi
  • *Yetki genişliği ilkesi
  • *İdarenin bütünlüğü ilkesi
  • *Demokratik devlet ilkesi

 

  • Merkezden yönetimin faydaları
  • -Güçlü yönetimi sağlar
  • -Hizmetler daha az harcamayla yürütülür.

 

  • Merkezden yönetimin sakıncaları
  • -Bürokrasi ve kırtasiyeciliğe neden olur.
  • -Demokrasiye tam olarak uygun değildir.
  • -Hizmetlerin bölge gereksinimlerine göre yürütülmesi zordur.

 

  • Yetki Genişliği,merkeze danışmadan,merkez adına karar alabilme yetkisidir. Sadece illerde uygulanır. Bu yetkiyi sadece VALİ kullanır

 

  • Yerinden Yönetim(ademi merkeziyet)
  • *Yerel yerinden yönetim, kamu tüzel kişilikleri oluşturmuştur. İl Özel İdareleri, Belediyeler, Köyler
  • *Hizmet yerinden yönetim, mal topluluğudur. TRT, Üniversiteler, Birlikler, Odalar

 

  • İdarenin Bütünlüğü İlkesi
  • *Hiyerarşi:Üst makamların astları üzerinde sahip oldukları hukuki güç.
  • Hiyerarşik Amirler
  • Merkez İdare — Bakan
  • İl Genel İdaresi — VALİ
  • İl Özel İdaresi — VALİ
  • Belediye İdaresi — Belediye Başkanı
  • Köy İdaresi — Muhtar
  • *İdari Vesayet, Merkezi idarenin,yerinden yönetim kuruluşlarını denetleme yetkisidir. İçişleri Bakanı, vali ve kaymakam temel vesayet makamlarıdır.

 

  • İdari Sözleşme Türleri
  • Mali İltizam Sözleşmeleri: Mültezim adı verilen karşı tarafa bedel karşılığında belli bir hizmetin götürülmesidir.
  • Kamu İstikraz (Borçlanma)Sözleşmeleri: Tahvil, bono vb senetler karşılığında halktan borç para alınmasını sağlayan akdi ilişkidir.
  • Kamu Hizmeti İmtiyaz Sözleşmeleri: Bir kamu hizmetinin özel kişi tarafından kurulması ve belli bir süre işletilmesini ön gören sözleşmedir.
  • Orman İşletme Sözleşmeleri: 1982 anayasasından sonra anayasaya engel olduğundan yapılamamaktadır.
  • İdari Hizmet Sözleşmeleri: Sözleşmeli personel gibi kişiler ile idare arasında yapılan sözleşmelerdir.

 

  • Kamu İhalelerine Egemen Olan İlkeler
  • -Aleniyet İlkesi
  • -Serbest rekabet ilkesi
  • -Sözleşmeyi yapmak isteyende belli bir yeteneğin aranması ilkesi

 

  • Usulleri
  • Devlet İhale Kanunu(dik)
  • -kapalı teklif,-açık arttırma ve eksiltme,-pazarlık-yarışma

 

  • Kamu İhale Kanunu(kik)
  • -açık ihale,-belirli istekler arasından ihale,-pazarlık doğrudan temin

 

  • İhale kararını almaya İHALE KOMİSYONU  yetkilidir.
  • Harcamalara ilişkin sözleşmeler, üç gün içinde Sayıştaya gönderilir.Sayıştay tescil sözleşmelerini 15 gün içinde sonuçlandırmak zorundadır.

 

  • İdarenin Mal Edinme Yöntemleri
  • *KAMULAŞTIRMA
  • Karşılığı peşin ödenmek koşuluyla kamu yararı için özel mülkiyette bulunan taşınmazın bir kısmına veya tamamına zorla el konulmasıdır. Bedel davalarına Asliye Hukuk Mah. bakar.
  • Peşin ödemenin İstisnaları (taksitlendirme 5 yılı geçemez)
  • -Tarım reformu
  • -Orman yetiştirilmesi
  • -Kıyıların korunması
  • -Turizm amaçlı faaliyetler
  • -Büyük enerji,iskan ve sulama projeleri
  • Olağanüstü dönemlerde taşınır mallara el konulması İSTİMVAL dir
  • Geri alma hakkı 5 yılın sonundadır. Bu hak 1 yıl içinde kullanılmalıdır.

 

  • *DEVLETLEŞTİRME,
  • Özel işletmelere kamu yararının zorunlu kıldığı durumlarda zorla el konulmasıdır.

 

  • Devletleşirme > özel teşebbüs işletmeleri
  • Kamulaştırma > özel mülkiyet

 

  • *GEÇİCİ İŞGAL,
  • Bayındırlık işlerinde taşınmaza geçici olarak el konulmasıdır. (İl idare kurulu)

 

  • MERKEZİ İDARE
  • Başkent Teşkilatı: Cumhurbaşkanı, Başbakan, Bakanlar Kurulu, Bakanlıklar, Yardımcı Kuruluşlar (danıştay, MGK, DPT, Sayıştay)

 

  • Taşra Teşkilatı: İl idaresi (vali, il idare kurulu, il idare şube başkanları), İlçe İdaresi (kaymakam, ilçe idare kurulu, ilçe idare şube başkanları), Bucak İdaresi (bucak müdürü), Bölgesel Kuruluşlar (karayolları, orman genel müdürlüğü gibi)

 

  • Vali: İçişleri Bakanının önerisi, Bakanlar Kurulu ve Cumhurbaşkanı onayıyla atanırlar.

 

  • NOT: Bakanlar Kurulunun devlet adına imtiyaz verme yetkisi vardır.
  • NOT: İl ve ilçelerin kurulması,kaldırılması,adlarının değişimi,ilçenin başka ile bağlanması kanunla yapılır.
  • NOT: Bucakla alakalı işlemler ,illerin sınırlarının değiştirilmesi,arazi adlarının değiştirilmesi işlemleri İçişleri Bakanlığının kararı ve Cumhurbaşkanının onayı ile olur
  • NOT: Kaymakamlık için 29 yaşı aşmamak gerekir. Hukuk,siyasal veya İİBF mezunu olmalı

 

  • YERİNDEN YÖNETİM İDARELERİ
  • Mahalli İdareler (yerel yönetimler);
  • İl özel idaresi (il genel meclisi – Vali – İl daimi encümenleri),
  • * Belediye İdaresi (belediye başkanı – belediye meclisi – belediye encümeni),
  • * Köy idaresi (muhtar – ihtiyar heyeti – köy derneği)
  • ÖZELLİKLERİ
  • -Karar organları seçimle iş başına gelir
  • -Kamu tüzel kişilikleri vardır.Kişi topluluğu niteliğindedir.
  • -Özerk kuruluşlardır.

  • İl genel meclisi; görev süresi 5 yıldır. Başkanı kendi üyeleri arasından seçilir. Her ay toplanır. Kasım ayı toplantısı dönem başı toplantısıdır. Bütçe görüşmeleri toplantısı azami 20 gün, diğer toplantılar en çok 5 gündür. Kararları 5 gün içinde valiye gönderilmezse yürürlüğe girmez. Valinin veto hakkı vardır. İl genel meclisi kararlarında ısrar ederse vali 10 gün içinde idari yargıya başvurma hakkı vardır.
  • (il genel meclisinin görevleri; imar planları,borçlanmaya karar vermek,bağışları kabul etmek,bütçe ve kesin hesabı kabul etmek,il daimi encümenlerini seçmek)

 

  • İl daimi encümeni, kendi üyeleri arasından 1 yıl için seçilirler.başkanlığını vali yapar karma yapılı bir karar ve danışma organıdır
  • (görevleri, cezaları vermek, kamulaştırma kararı, ilin bütçesini inceleme, yönetmelik çıkarmak)

 

  • İl Özel İdaresinin hiyerarşik amiriVALİ dir. ( il genel meclisinde yer almadığı unutulmamalı)

 

  • Belediye Meclisi, belediye idaresinin en yüksek görüşme ve karar organıdır,üye sayısı belediyenin nüfusuna göre belli olur 9 dan az olamaz,belediyenin imar planını kabul eder,borçlanmaya karar verir,belediye adına kamu hizmeti imtiyaz sözleşmesi verme görevleri vardır.

 

  • Belediye encümeni, belediye çalışanları ve belediye meclisinin kendi aralarından seçtiği üyelerden oluşur. (belediyenin bütçe tasarılarını inceler, kamulaştırma kararı alır, toplu taşıma ücretlerini belirler, cezaları  takdir eder)

 

  • Belediye Başkanlığından düşme sebepleri
  • -20 gün mazaretsiz olarak göreve gelmemek
  • -meclis üye tamsayısının ¾ ü yetersizlik kararı aldırarak tutanağı valiye ,valide danıştaya gönderirse Danıştay da uygun görürse tutanağı başkanlık düşer.

 

  • NOT:Belediye başkanının görevden düşmesine ve belediye meclisi ,encümenini fesh eden yer DANIŞTAY dır. İçişleri Bak. Geçici olarak görevden alır.

 

  • İhtiyar heyeti, Köy derneğinin seçtiği üyeler ile doğal üyelerden (öğretmen ve imam) oluşur.İmeceye ve salmaya(köy halkından toplanan vergi) karar verir. Köyün işlerini sıraya sokar. en az 25 yaş ve 6 ay ikamet şartı var.

 

  • Köy derneği, köydeki tüm seçmenlerden oluşur. Muhtar ve ihtiyar heyetini seçer.

 

  • HİZMET YERİNDEN YÖNETİM KURULUŞLARI
  • İdari Kamu kurumları, çocuk esirgeme kurumu,ogm ,tarım ve toprak reformu genel müdürlüğü
  • Sosyal Kamu Kurumları, SGK, İŞKUR, OYAK
  • İktisadi kamu kurumları, KİT ler, ÇAYKUR, DHMİ, ETİ Maden vb
  • Bilimsel ve Kültürel Kurumlar, TRT,TÜBİTAK,Üniversiteler,Devlet Opera ve balesi
  • Kamu kurumu niteliğine sahip meslek kuruluşları, odalar, birlikler, barolar

 

  • BAĞIMSIZ İDARİ KURULUŞLAR
  • SPK, BDDK, REKABET KURULU, RTÜK, KAMU İHALE KURUMU, EPDK, BİLGİ TEK VE İLETİŞİM KURUMU, TÜTÜN MAMÜLLERİ VE İÇKİ PİYASASINI DÜZENLEME KURULU

 

  • KAMU GÖREVLİLERİ
  • Memurlar, Sözleşmeli Personeller, Geçici Personeller, İşçiler

 

  • Memurların Yükümlülükleri
  • -Mal bildirimi yapmak
  • -Kıyafet mecburiyeti ,amirlere bağlılık,itaat
  • -İkamet zorunluluğu

 

  • Memurlara Uygulanan Yasaklar
  • -Toplu eylem ve hareketlerde bulunma yasağı
  • -Grev yasağı
  • -Hediye alma,menfaat sağlama
  • -Gizli bilgileri açıklama yasağı
  • -Siyasi faaliyette bulunma yasağı
  • -Basına demeç verme
  • -Ayrıldığı kuruma karşı görev alma yasağı

 

  • Memurlara Uygulanan Disiplin Cezaları
  • Uyarma- davranış ve görevinde daha dikkatli olması için yazılı bildirim.
  • Kınama- davranışlarında ve görevinde kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesi
  • Aylıktan kesme- Brüt aylıktan 1/30 ile 1/8 arasındaki kesinti
  • Kademe İlerlemesinin Durdurulması- bulunduğu kademede 1-3 yıl arası durdurulması
  • Memurluktan çıkarma- bir daha memurluğa alınmamak üzere çıkartma

   

  1. süper olmuş:D
  2. Oğuzhan 30/09/2015
    Pek çok sitede arayıp yararlı bir anlatım bulamamıştım, iyi ki sitenize denk geldim. Çok güzel bilgiler var.

Soru sormak için giriş yapın veya Siteye kayıt olun

Memur Alımları, İlanlar, Haberler ve duyurular