Türkçe, İsim ve Sıfat Tamlamaları ile ilgili çalışma ve ders notları

  • İsim ve Sıfat Tamlamaları ile ilgili çalışma ve ders notları
  • TAMLAMALAR :  Tamlamalar ismin ya da sıfatın başka bir isim tarafından tamamlanmasıyla oluşan söz gruplarıdır. Aşağıda isim ve sıfat tamlamaları ile ilgili bilgilere, çalışma ve ders notlarına ayrıca tamlama örneklerine ulaşabilirsiniz.

 

  • Türkçe: İsim ve SıfatTamlamaları

1-) Sıfat Tamlaması                       2-) İsim  Tamlaması   

  • 1-) SIFAT TAMLAMASI : Bir sıfatın bir ismi çeşitli yönlerden nitelemesi veya belirtmesiyle oluşur.

Sıfat tamlamasına örnekler aşağıda verilmiştir.                     

  • güzel insan                   
  • asmavi deniz                    
  • bir akşam                     
  • on soru
  • sarışın çocuk
  • kaç kitap
  • nasıl ev
  • birçok öğrenci
  • başka gün
  • her akşam
  • gelecek hafta
  • gezdiğimiz sahil
  • uçan martılar  

 

  • 2-) İSİM TAMLAMASI (AD TAKIMI) : Bir ismin başka bir isim tarafından değişik şekillerde tamamlanmasıyla oluşur.
  • tamlayan                                                    
  • tamlayan eki(-ın, -in, -un, -ün)                       
  • tamlanan tamlanan eki (aitlik, iyelik)
  • (-ı, -i, -u, -ü, -sı, -si, su, -sü, -ları, -leri)  
  • kapı kol           (ilgisiz iki sözcük)
  • kapı kolu         (isim tamlaması)
  • kapının kolu    (isim tamlaması)  
  • çocuğun kitabı            (isim tamlaması)
  • çocuğun koşması (isim tamlaması değildir.)
  • babamın arabası        (isim tamlaması)
  • babamın söylediği (isim tamlaması değildir. )    
  • UYARI:İsim tamlamalarında iki unsurun da isim olması gerekir.  
  • Belirtili isim tamlaması örnekleri aşağıda verilmiştir.
  • okulun bahçesi
  • kışın güzelliği
  • ağacın yaprakları
  • evin önü
  • onun çantası
  • şunun şurası
  • benim evim
  • bizim şarkımız
  • akşamın kızıllığı
  • yolun sonu
  • denizin rengi
  • adamın biri
  • kitabın fiyatı
  • Yalova’nın sahili    
  • Belirtisiz isim tamlamasına örnekler aşağıdadır. ·                    
  • bahçe kapısı
  •  akşam güneşi
  • eylül akşamları
  • bahar rüzgârı
  • masa örtüsü
  • deniz kenarı
  • yol boyu
  • Türkçe dersi
  • temizlik görevlisi
  • gelin arabası
  • yasemin bahçesi
  • hüzün perisi
  • kuş sesleri
  • erguvan şenlikleri
  • kar beyazı
  • altın sarısı
  • deniz mavisi  
  • 3- Takısız İsim Tamlaması : Tamlayanın ve tamlananın ek almadığı tamlamalardır.
  • Takısız isim tamlaması ile ilgili örnek cümleler aşağıdadır.
  • - Tamlananın neyden yapıldığını bildirir.                   
  • altın bilezik
  • tahta masa
  • plastik top
  • cam vazo
  • yün çorap
  • taş duvar
  • - Tamlananın neye benzediğini bildirir.
  • örümcek adam
  • aslan askerler
  • elma yanak
  • ipek saç
  • taş kalp
  • çelik irade  
  • 4- Zincirleme İsim Tamlaması 
  • En az üç isimden oluşan tamlamalardır.  
  • Zincirleme isim tamlamasına örnek cümleler aşağıdadır.  
  • okul bahçesinin kapısı
  • kır çiçeklerinin güzelliği
  • gelin arabasının süsleri
  • Ahmet’in kardeşinin oyuncağı
  • evin demir kapısı
  • öğrencilerin sınav heyecanı
  • macera romanlarının tutkunları
  • yalnızlığın perde arkası
  • sahil boylarının sessizliği  
  • TAMLAMALARDA ÖZELLİKLER 
  • Tamlayanla tamlanan yer değiştirebilir.
  • Buz gibidir suları bu güzelim köyün.
  • Rengi hâlâ aklımdadır gözlerinin.
  • Balkonu denize bakardı evimizin. 
  • Tamlayanın veya tamlananın başına  değişik türde sözcükler gelebilir.
  • Mavi gömleğin beyaz düğmeleri  vardı.        (sıfat)
  • Ağacın pencereye değen dallarını kesmişler.            (sıfat)
  • Eren, sınıfın en çalışkan öğrencisiydi.                       (zarf, sıfat)
  • Dün akşam onun da kardeşi geldi.                (bağlaç)
  • Sahilin artık tadı kalmadı.                              (zarf)
  • Buraların sadece sonbaharı güzeldir.                       (ilgeç) 
  • Bir tamlayan birden fazla tamlanana bağlanabilir.
  • Bahçenin gülü, sümbülü, bülbülü eksik olmazdı.
  • Artık şiir eleştirmenleri ve okurları taze soluklar istiyor. 
  • Bir tamlanan birden fazla tamlayana bağlanabilir.Öğrencilerin, öğretmenlerin ve velilerin isteği çocukların sınavı kazanmasıydı.
  • Sanatçı, roman ve öykü alanında oldukça başarılıydı.  
  • Tamlayan düşebilir.
  • Kardeşi dün okula gitmiş.       (onun)
  • Evimiz okula oldukça uzaktı.             (bizim) 
  • Tamlamalar sıfat ve zarf görevinde kullanılabilir.
  • Gökyüzünü kar beyazı bulutlar kaplamıştı.   (sıfat)
  • Çocuğun deniz mavisi gözleri vardı.              (sıfat)
  • Güneş altın sarısı görünüyordu bugün.                     (zarf)
  • Buraya bir kış günü gelmişti.                         (zarf) 
  • Tamlama bir sıfat tarafından nitelenebilir veya belirtilebilir.
  • Mavi okul önlüğü
  • Pahalı güneş gözlüğü
  • Yeni çocuk parkı
  • Soğuk bir kış gecesi
  • Şu eylül akşamları
  • Bir sahil kasaba

 

  • Tamlamalar ile ilgili Videolar, Konu Anlatımı, Örnekler
  • Türkçe, Tamlamalar ile ilgili videolar

Soru sormak için giriş yapın veya Siteye kayıt olun

Memur Alımları, İlanlar, Haberler ve duyurular