Konu Anlatımı Tarih – Milli Mücadele Hazırlık Genelgeler Kongreler 1

KPSS Konu Anlatımı Tarih – Milli Mücadele Hazırlık / Genelgeler – Kongreler  1.BÖLÜM

Kpss tarih konu anlatımı Milli Mücadele Hazırlık / Genelgeler – Kongreler başlığında 1.bölüm konu anlatımı-özeti, önemli-püf noktalar

 

<< Önceki Bölüm  Sonraki Bölüm >>

Milli Mücadele Hazırlık Dönemi / Genelgeler Kongreler

  • Mondros Ateşkes Anlaşması sonrasında tepkisiz kalan Osmanlı hükümetinin etkisizliği, halkın kendi bağımsızlığını korumak için oluşturduğu Kuvayi Milliye (Milli kuvvetler) birliklerinin kurulmasında etkili olmuştur, Kuvayi Milliye birlikleri ise milli mücadele hazırlık döneminde düzenli ordu kuruluna kadar bağımsızlık mücadelesi vermiştir.
  • Mustafa Kemal’in İstanbul’a Gelişi
  • Mondros Ateşkesi imzalanmadan önce Suriye’de Yıldırım Orduları komutanlığı görevine Alman general Liman Von Sanders‘in yerine Mustafa Kemal Paşa (31 Ekim 1918’de) getirilmişti.
  • Mondros Ateşkesi gereğince Yıldırım Orduları Grup Komutanlığı feshedildi.
  • 13 Kasım 1918’de Mustafa Kemal İstanbul’a geçti (İstanbul’a gelip itilaf gemilerini gören atamız meşhur sözü sarfetmiştir; “Geldikleri gibi giderler!..” )

 

  • Mustafa Kemal’in Samsun’a Çıkışı
  • Bu sıralarda Samsun ve çevresindeki Rumlar, Fransız ve İngilizlerin bölgeye asker çıkartmalarını ve kendilerini desteklemesiyle taşkınlık çıkartmaya başlamışlardı, amaçları ise Mondros’un 7. maddesinden yararlanmaktı.
  • Bu taşkınlıklar ve isyan girişimlerinin akabinde İngiltere 7. maddeye dem vurarak, bölgedeki karışıklıkların derhal giderilmesi gerektiğini aksi taktirde bölgeyi işgal edeceklerini Osmanlı Hükümetine bildirdi. İngilizler Damat Ferit hükümetine baskılarını arttırdı. (Dönem Padişahı Vahdettin)
  • Olağanüstü yetkilerle donatılmış bir komutanın Samsun’a göndermek tek çıkar yol idi, Osmanlı Hükümeti 9. Ordu Müfettişliğine M.Kemal’i atayarak bölgeye gitmesi için görevlendirdi

 

  • Ek Bilgi: Mondrosun 7. maddesi gereğince Osmanlı topraklarında herhangi bir yerde İtilaf Devletleri kendi güvenliklerini tehdit eden bir durumla karşılaşırsa burayı işgal edebileceklerdi.

  • Osmanlı hükümetince M.Kemal’e verilen görevler:
  • Bölge güvenliğini sağlamak
  • Halktaki silah ve cephaneleri toplamak
  • Silah dağıtıp milli mücadele teşviki yapanları engellemek
  • (M.Kemal’e tüm askeri ve sivil makamlara emir verme yetkisi verildi)

 

  • 16 Kasım 1919’da 17 kişilik bir ekiple İstanbuldan yola çıkıldı
  • 19 Mayıs 1919‘da Samsun’a ulaşıldı
  • M.Kemal bu süreçte Ali Fuat Cebesoy ile Kazım Karabekir Paşayla irtibatta idi

 

  • Önemli Bilgi: M.Kemal’in düşüncesi; Ulusal egemenliğe dayanan, kayıtsız, şartsız, bağımsız yeni bir Türk Devleti kurulması idi.

 

  • SAMSUN RAPORU: (22 Mayıs 1919)
  • Bölgede araştırmalar yapıldı, ileri gelenler ile görüşüldü, olan bitenler gözlemlendi akabinde samsun raporu hazırlandı;
  • Samsun Raporu içeriği:
  • Bölgedeki tüm sorunlar Rum Çetelerince çıkarılıyor.
  • Rumlar siyasi emellerinden vazgeçerlerse asayiş kendiliğinden düzelir
  • İngilizler Ateşkes hükümlerine aykırı hareket etmektedir
  • Türklerin yabancı mandası ve kontrolüne tahammülü yoktur!

 

  • Ek Bilgi: Bu raporla M.Kemal ilk kez resmi görevine ters düştü.

 

  • 25 Mayıs 1919’da işgal durumu ve Rum çetelerinin tehditlerinden uzak, bu duruma çare bulabilmek adına daha uygun ve daha sakin olan Havzaya geçti.

  • HAVZA GENELGESİ (28-29 Mayıs 1919)
  • 25 Mayıs’ta Havzaya gelen M.Kemal 28 Mayıs gecesi tüm ülkedeki askeri ve sivil makamlara bir genelge gönderdi.
  • Bu genelge; ülke genelindeki Komutanlara, Valilere, Yerel yöneticilere, Anadoludaki milli kuruluşlara gönderildi
  • Amaçlar:
  • Milli bilinci uyandırma isteği
  • Kurtuluş mücadelesini halka mal etme
  • İşgallere karşı protestolarla halkı kaynaştırma ve bilinç oluşturulması
  • İçerik:
  • Aralıksız olarak miting ve protestolar düzenlenmeli
  • Büyük devletlerin temsilciliklerine ve İstanbul hükümetine uyarı telgrafları çekilmeli
  • Şiddete başvurmadan halkın sesi her fırsatta duyurulmalı
  • Gösteriler sırasında azınlıklara karşı saldırı ve düşmanlık yapılmamalı (Temel amaç 7. maddenin yürütülmesini engellemek)

 

  • Ek Bilgi: Havza Genelgesi Milli Mücadele dönemindeki ilk ulusal genelgedir

 

  • Havza Genelgesinin yayınlanmasının ardından;
  • İstanbul dahil tüm yurtta mitingler yapıldı (Genelge hedefine ulaştı)
  • İlk protesto mitingi 30 Mayıs 1919’da M.Kemal’inde katıldığı Havza’da yapıldı.
  • Yapılan mitinglere İtilaf Devletlerinin tepkisi:
  • İtilaf Devletleri Türk halkının milli bilincinin, bağımsızlık duygularının kabarmasını istemiyordu, Havza Genelgesi sonrası yapılan mitingleri hiç hoş karşılamadılar.
  • 67 Türk devlet adamı Maltaya sürgüne gönderildi
  • İngilizler Osmanlı (İstanbul) Hükümetine baskı yaptılar.
  • Bu baskılar neticesinde 8 Haziranda Mustafa Kemal, Harbiye Nezareti aracılığıyla geri çağrıldı (M.Kemal’in 1. çağırılışı)
  • Ölüm pahasınada olsa bağımsızlık isteyen her Türk gibi Mustafa Kemal’de çıktığı bu bağımsızlık yolunun başında herşeyi yarıda bırakamazdı. Haberleşmeyi kullanarak geriye çağırılışını yokuşa sürdü, zaman kazandı. 12-13 Haziran 1919’da Amasya’ya geçti.

<< Önceki Bölüm  Sonraki Bölüm >>

———————————————————————-

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.